Hangi ayın filmi?

Eski FilmsLab

filmslab.net’in internet arşivindeki kayıtlarından biri 29 Kasım 2018 tarihli. Sayfanın başlığı «Film izle | Full HD Film izle, 2018 Filmleri izle» idi; logonun açıklamasında ise sitenin kendine verdiği bir unvan okunuyordu: «Full HD Film İzleme Laboratuvarı». Site o dönemde Keremiya 5 adlı karanlık bir WordPress temasını kullanıyordu ve logo görseli filmslab.co adresinden geliyordu.

Sayfanın tepesinde Giriş ve Kaydol bağlantıları, koyu bir başlık ve canlı arama kutusu, onun altında koyu bir menü çubuğu vardı: Film izle, Diziler, Fragmanlar, Kategoriler, Dil Seçenekleri, 2017 Filmleri, 2018 Filmleri, Gelecek Filmler ve İletişim. «Gelecek Filmler» menüsünün altında «2017 Vizyona Girecekler» ve «2018 Vizyona Girecekler» listeleri duruyordu; menünün kendisi bile filmleri takvime göre düzenliyordu.

Ana sayfanın büyük kısmı afiş ızgarasıydı. Her afişin üstünde IMDb puanı, altında filmin adı, yapım yılı ve parantez içinde vizyon tarihi yazardı: gün, ay adı ve yıl. Sağdaki kenar çubuğunda «Kategoriler», «Günün Filmi» ve «Son Yorumlar» kutuları vardı. Alt bilgide «Filmslab.co Ekibi» arşivlerini sürekli güncellediğini yazıyor ve ziyaretçilere iyi seyirler diliyordu.

Aylar nasıl ayrıldı

Yeni FilmsLab, eski afişlerin altındaki o tarihi alıp bütün sitenin düzenine dönüştürdü. Her filmin TMDB’deki ilk gösterim tarihine bakılıyor ve film, o tarihin ayına göre rafına yerleşiyor. Sıralamada yalnızca ay sayılıyor; 1977’nin Kasım’ı da 2019’un Kasım’ı da aynı rafta buluşuyor.

Her ay için önce yerli filmler, sonra yabancı filmler TMDB puanına göre sıralanıyor. Yerli filmlerden en yüksek puanlı altısı, yabancı filmlerden de rafı on dörde tamamlayacak kadarı seçiliyor; aynı puanda daha çok oy alan film öne geçiyor. Yaz aylarında havuzdaki yerli film sayısı azaldığı için Haziran’da ve Ağustos’ta dört, Temmuz’da üç yerli film var; rafın geri kalanını yabancı filmler dolduruyor. Seçilen filmler rafta ayın günlerine göre diziliyor.

Havuz yaş sınırına göre de elendi. İntikam, kan davası, çete, cinayet, korku ve savaş filmleri, altmış dakikadan kısa yapımlar ve aynı adı taşıyan ikinci filmler raflardan çıkarıldı. Bunun için film listelerinin yanında özetler de tarandı: özetinde şiddet, suç ya da korku izi taşıyan filmler havuzun dışında kaldı. Kalan filmler on altı yaş üstü izleyiciye ve çoğu zaman bütün aileye uygun.

Ocak Filmleri

Ocak rafı yılın en sakin rafı: on dört filmin ortalaması 7,1 ve toplam oyu 21.636 ile on iki ayın en düşüğü. Rafın en eski filmi aynı zamanda rehberin en eski filmi: Fritz Lang’in 1927 yapımı bilimkurgusu Metropolis, sinemanın ses öncesi döneminden, 8,1 puanla. En yüksek puan ise 8,2 ile rafın en yeni filminin, 2025 yapımı Çin animasyonu Ne Zha 2’nin.

Ocak’ın son haftası Çin sinemasının bayram haftası. Ne Zha 2’nin TMDB’deki tarihi 29 Ocak 2025, Gezegenler Savaşı’nın tarihi 22 Ocak 2023; ikisi de Çin Yeni Yılı’nın ilk gününe denk geliyor. Çin’de bayram tatili sinemaların en kalabalık dönemi ve büyük yapımlar bu günlere göre takvime yerleştiriliyor. Gezegenler Savaşı 174 dakikalık bir bilimkurgu; Jackie Chan’in Kung-Fu Yoga’sı da 27 Ocak 2017 tarihiyle aynı haftada. Kung-Fu Yoga 5,9 ile rafın en düşük puanlısı.

Yerli taraf Yeşilçam ağırlıklı. Kemal Sunal’ın iki filmi, Kartal Tibet’in çektiği Şark Bülbülü ve Umudumuz Şaban, TMDB’de 1 Ocak 1979 tarihini taşıyor; Ertem Eğilmez’in Oh Olsun’u 1 Ocak 1973. Sadri Alışık’ın Turist Ömer’i 19 Ocak 1964 ile rafın en eski yerli filmi. Yeni yerli filmler Çoğunluk ve Babamın Kemanı; Babamın Kemanı 7,9 ile rafın yerli zirvesi.

Ocak rafında Avrupa da var: İtalya’dan 1 Ocak 2016 tarihli Gitmek mi, Kalmak mı?, Fransa’dan Asteriks ile Oburiks’in Kleopatra macerası Asteriks ve Oburiks Görevimiz Kleopatra, Rusya’dan Attraction 1: Cazibe. Rafın en çok oylanan filmi 8.643 oyla Labirent: Son İsyan.

Şubat Filmleri

Şubat rafının ortasında bir aşk haftası var. 11 ile 14 Şubat arasında rafın sekiz filmi gösterime girmiş ve bunların dördü romantik filmler: Aşk Taktikleri 11 Şubat 2022, 50 İlk Öpücük 13 Şubat 2004, Bi Küçük Eylül Meselesi 14 Şubat 2014 ve Bugün Aslında Dündü 11 Şubat 1993. Sevgililer Günü, romantik komediler için takvimin en değerli tarihlerinden biri.

Bugün Aslında Dündü’nün tarihi ayrıca küçük bir şaka gibi: Bill Murray’in aynı günü tekrar tekrar yaşadığı filmin hikâyesi 2 Şubat’ta, Köstebek Günü’nde geçiyor ve film dokuz gün sonra gösterime giriyor. 14 Şubat 2007’de ise Marion Cotillard’ın Edith Piaf’ı oynadığı Kaldırım Serçesi Fransa’da perdeye çıkmış.

Rafın en çok oylanan filmi 24.159 oyla 13 Şubat 2018 tarihli Black Panther; en yüksek puanlısı ise 8,0 ile 6 Şubat 2021 tarihli Çin animasyonu Nezha: Tanrının Dönüşü. Zootropolis: Hayvanlar Şehri 7,8, Kirpi Sonic 7,3 ve Dany Boon’un Tayinim Çıktı’sı 6,7 puanla rafta.

Yerli filmler arasında yine iki Kemal Sunal filmi var: 1 Şubat 1978 tarihli İnek Şaban ve 1 Şubat 1983 tarihli Doktor Civanım. İnek Şaban, Tayinim Çıktı ile birlikte 6,7 puanla rafın en düşük puanlısı ve 71 dakikayla rehberin en kısa yerli filmi. Yeni yerli filmler Rüyanda Görürsün, Ömer Faruk Sorak’ın Aşk Tesadüfleri Sever’i, Aşk Taktikleri ve Bi Küçük Eylül Meselesi; Şubat’ın altı yerli filminin dördü bir aşk hikâyesi.

Mart Filmleri

Mart rafının zirvesinde bir Yeşilçam klasiği duruyor: Ertem Eğilmez’in 1 Mart 1973 tarihli Canım Kardeşim’i, 8,3 puanla. Küçük Kahraman, ağabeyi ve ağabeyinin sadık arkadaşı Halit’in yoksul ama neşeli hayatını anlatan film, rehberin en yüksek puanlı yerli filmi. Eğilmez’in bir filmi daha aynı tarihi taşıyor: 1 Mart 1977 tarihli Gülen Gözler, 8,1 puanla. Yaşar Usta’nın kızlarının evlilik telaşını anlatan film, Münir Özkul ile Adile Naşit’i yine bir aile filminde buluşturuyor.

Mart, sinema tarihinin büyük adlarının da ayı. Andrei Tarkovsky’nin 20 Mart 1972 tarihli Solaris’i, araştırma yapılan bir gezegenin gizemli zekâsını anlatıyor ve 7,8 puanla rafta. Werner Herzog’un Fitzcarraldo’su 2 Mart 1982 tarihli; Klaus Kinski, Peru’nun ormanlarında bir opera binası kurmak isteyen takıntılı bir opera aşığını oynuyor. Christophe Barratier’nin Koro - Mösyö Mathieu'nun Asi Çocukları ise 17 Mart 2004’te Fransa’da gösterime girmiş.

Rafın en çok oylanan filmi 17.544 oyla Steven Spielberg’in 28 Mart 2018 tarihli Başlat: Ready Player One’ı. Aynı ay Godzilla vs. Kong 24 Mart 2021’de, Senden Nefret Etmemin 10 Sebebi 30 Mart 1999’da çıkmış. Belçika ortak yapımı animasyon Kırmızı Kaplumbağa da 27 Mart 2016 tarihiyle Mart rafında; hikâyesini diyaloglar yerine görüntülerle anlatıyor.

Yerli taraf iki kuşağı bir araya getiriyor: Eğilmez’in iki filmine Tunç Okan’ın Almanya ortak yapımı Sarı Mercedes’i, yeni filmlerden Başka Bir Sen, Kaçma Birader, Ketche’nin Sen Yaşamaya Bak’ı ve Tolga Karaçelik’in Kelebekler’i eşlik ediyor. Kaçma Birader 6,2 ile rafın en düşük puanlısı; Başka Bir Sen ise 7 Mart 2025 tarihiyle rehberin en yeni yerli filmi.

Nisan Filmleri

Nisan rafının en yüksek puanlı filmi Hayao Miyazaki’nin 16 Nisan 1988 tarihli Komşum Totoro’su: 8,1. Hastanede yatan annelerine yakın olmak için kırsaldaki bir eve taşınan iki kız kardeşin hikâyesi, Studio Ghibli’nin en sevilen filmlerinden biri. En çok oylanan film ise 23.661 oyla 25 Nisan 2017 tarihli Galaksinin Koruyucuları 2.

Nisan, Fransız komedilerinin ayı gibi: rafta üç Fransız komedisi var. Francis Veber’in 15 Nisan 1998 tarihli Salaklar Sofrası’nda arkadaş grubunun eğlencesi bir yemeğe saf bir konuk çağırmak; Michel Hazanavicius’un aynı gün, 15 Nisan 2009’da çıkan OSS 117 : Rio ne répond plus’u bir casus parodisi; Matthieu Delaporte ile Alexandre de La Patellière’in İlk İsim’i ise bir bebek adı tartışmasının nasıl bir aile kavgasına dönüştüğünü anlatıyor.

Amerikan tarafında 5 Nisan 2023 tarihli Süper Mario Kardeşler Filmi, 11 Nisan 2019 tarihli After ve 30 Nisan 2004 tarihli Kötü Kızlar var. Yerli filmler arasında üç film 1 Nisan tarihini taşıyor: Lütfi Akad’ın 1973 yapımı Gelin’i, Zeki Ökten’in 1986 yapımı Kemal Sunal filmi Yoksul ve Derviş Zaim’in 1996 yapımı Tabutta Rövaşata’sı. Bunlara Zeki Demirkubuz’un Yeraltı’sı, Senden Bana Kalan ve Ali Atay’ın Limonata’sı katılıyor. Yeraltı 6,8 ile rafın en düşük puanlısı.

Mayıs Filmleri

Mayıs rafı yaz sezonunun kapısını açıyor. Ayın son haftasında üç büyük animasyon peş peşe gösterime girmiş: Pixar’ın 28 Mayıs 2009 tarihli Yukarı Bak’ı ile 30 Mayıs 2003 tarihli Kayıp Balık Nemo’su ve Sony’nin 31 Mayıs 2023 tarihli Örümcek-Adam: Örümcek-Evrenine Geçiş’i. Örümcek-Evrenine Geçiş 8,3 ile rafın en yüksek puanlısı, Yukarı Bak 22.324 oyla en çok oylananı.

Mayıs’ta iki Tarkovsky filmi var: 1 Mayıs 1983 tarihli Nostalji ve 25 Mayıs 1979 tarihli İz Sürücü. Nostalji, yönetmenin yurtdışında çektiği ilk film; İz Sürücü 8,1 ile rafın ikinci yüksek puanlısı. Rafın en eski filmi ise Dziga Vertov’un 12 Mayıs 1929 tarihli Kameralı Adam’ı: omzunda kamerasıyla şehri dolaşan bir kameramanın günü, 68 dakikalık bir belgesel.

Steven Spielberg’in Indiana Jones: Son Macera’sı 24 Mayıs 1989 tarihli; Harrison Ford’un yanında Indiana’nın babasını Sean Connery oynuyor. James Gunn’ın Galaksinin Koruyucuları 3’ü de 3 Mayıs 2023’te çıkmış ve 7,9 puanla rafta.

Yerli filmler arasında Yılmaz Güney’in 25 Mayıs 1970 tarihli Umut’u, faytoncu Cabbar’ın hikâyesiyle rafın en eski yerli filmi. Ötekiler yeni: Gişe Memuru, O... Çocukları, Sağ Salim, Aykut Enişte ve Ketche’nin 22 Mayıs 2024 tarihli Sen Büyümeye Bak’ı. Sağ Salim 5,9 ile rafın en düşük puanlısı.

Haziran Filmleri

Haziran, rehberin en çok oylanan ayı: on dört film toplam 135.657 oy almış. Bunun bir nedeni, Amerikan yaz gişesinin büyük aile filmlerinin bu aya yerleşmesi. Disney’in 15 Haziran 1994 tarihli Aslan Kral’ı, Pixar’ın 26 Haziran 2008 tarihli VOL-İ’si, 28 Haziran 2007 tarihli Ratatuy’u ve 17 Haziran 2021 tarihli Luka’sı rafta yan yana. Spielberg’in iki macerası da Haziran’da: 11 Haziran 1982 tarihli E.T. ve 12 Haziran 1981 tarihli Indiana Jones: Kutsal Hazine Avcıları.

Peter Weir’in iki filmi neredeyse aynı günde, dokuz yıl arayla gösterime girmiş: 2 Haziran 1989 tarihli Ölü Ozanlar Derneği ve 4 Haziran 1998 tarihli Truman Show. Ölü Ozanlar Derneği 8,3 ile Aslan Kral’la birlikte rafın en yüksek puanlısı, Truman Show 21.124 oyla en çok oylananı. François Truffaut’nun 400 Darbe’si de 3 Haziran 1959 tarihiyle aynı haftada.

Haziran’da yalnızca dört yerli film var ve ikisi Nuri Bilge Ceylan’ın: TMDB’de 1 Haziran 2018 tarihli Ahlat Ağacı ve 13 Haziran 2014 tarihli Kış Uykusu. Kış Uykusu 652 oyla rehberin en çok oylanan yerli filmi. Öteki iki yerli film Kemal Sunal’ın 7 Haziran 1983 tarihli Kılıbık’ı ve 9 Haziran 2023 tarihli Merve Kült; Merve Kült 6,2 ile rafın en düşük puanlısı. Japonya’dan gelen A Whisker Away ise 18 Haziran 2020 tarihiyle rafta.

Temmuz Filmleri

Temmuz, Japon animasyonunun ayı. Rafın on dört filminin altısı Japon animasyonu ve hepsi yazın ilk haftalarında gösterime girmiş: Senin Adın, Çocuk ve Canavar, Yüreğinin Sesi, Marnie Oradayken, Kurt Çocuklar Ame ve Yuki ve Küçük Cadı Kiki. Studio Ghibli’nin üç filmi, Küçük Cadı Kiki, Yüreğinin Sesi ve Marnie Oradayken, bu rafta; Mamoru Hosoda’nın iki filmi de öyle: Çocuk ve Canavar 11 Temmuz 2015’te, Kurt Çocuklar 21 Temmuz 2012’de gösterime girmiş.

Makoto Şinkay’ın Senin Adın’ı 8,5 puanla rafın ve Christopher Nolan’ın Yıldızlararası’yla birlikte bütün rehberin en yüksek puanlısı; TMDB’deki tarihi 1 Temmuz 2016. Hayao Miyazaki’nin Küçük Cadı Kiki’si 29 Temmuz 1989, Ghibli’nin Yüreğinin Sesi 15 Temmuz 1995 tarihli. Çin’den Yeşil Yılan da 23 Temmuz 2021 tarihiyle rafta; yedinci animasyon o.

Temmuz’un Amerikan filmleri iki büyük yaz filmi: 3 Temmuz 1985 tarihli Geleceğe Dönüş ve 15 Temmuz 2010 tarihli Başlangıç. Başlangıç 40.573 oyla rafın en çok oylanan filmi. Hindistan’dan Sevginin Gücü, Kuzey Makedonya’dan yaban arıcısı Hatice Muratova’nın belgeseli Bal Ülkesi de Temmuz rafında.

Temmuz rehberin en az yerli filmli ayı: yalnızca üç film. Nuri Bilge Ceylan’ın 12 Temmuz 2023 tarihli Kuru Otlar Üstüne’sü 197 dakikayla rehberin en uzun filmi; Aşk Taktikleri 2 14 Temmuz 2023’te, Ozan Açıktan’ın Geçen Yaz’ı 9 Temmuz 2021’de çıkmış. Geçen Yaz 5,9 ile rafın en düşük puanlısı.

Ağustos Filmleri

Ağustos rafının en yüksek puanlısı Çin’den bir animasyon: 27 Ağustos 2019 tarihli The Legend of Hei, 8,4 puanla. Kedi ruhu Luo Xiaohei’nin, ormanını insanlara kaptırdıktan sonra yeni bir ev arayışını anlatıyor. En çok oylanan film ise 13.201 oyla 3 Ağustos 2011 tarihli Maymunlar Cehennemi: Başlangıç.

Ağustos’ta Sovyet sinemasının iki filmi var: Akira Kurosava’nın Sovyetler Birliği’nde çektiği 2 Ağustos 1975 tarihli Dersu Uzala ve Leonid Gaidai’nin 16 Ağustos 1965 tarihli komedisi Operasyon Y ve Shurik'in Diğer Maceraları. Kore’den iki film de rafta: BTS’nin turnesini anlatan 7 Ağustos 2019 tarihli belgesel Bring The Soul: The Movie ve çöken bir tünelde mahsur kalan bir adamı anlatan 10 Ağustos 2016 tarihli Tünel.

Amerikan tarafında Duyguların Rengi 9 Ağustos 2011’de, Scott Pilgrim Dünyaya Karşı 12 Ağustos 2010’da, Sevdiğim Tüm Erkeklere 17 Ağustos 2018’de çıkmış. Japonya’dan One Piece Film: Red 6 Ağustos 2022 tarihli; 7,2 puanla rafın en düşük puanını Okul Tıraşı ile paylaşıyor.

Ağustos’un dört yerli filmi: Özcan Alper’in 7 Ağustos 2008 tarihli Sonbahar’ı, Kemal Sunal’ın 9 Ağustos 1977 tarihli Çöpçüler Kralı, Ferit Karahan’ın 20 Ağustos 2021 tarihli Okul Tıraşı ve Şener Şen’in 31 Ağustos 1984 tarihli Namuslu’su. Namuslu, Ertem Eğilmez’in bu rehberdeki dördüncü filmi.

Eylül Filmleri

Eylül, yerli filmlerin geri döndüğü ay: yaz boyunca azalan yerli filmler Eylül rafında yeniden altıya çıkıyor. İkisi aynı günü paylaşan iki Yeşilçam aile filmi: 7 Eylül 1975 tarihli Bizim Aile ve bir yıl sonra, 7 Eylül 1976 tarihli Aile Şerefi. İkisinde de Münir Özkul ile Adile Naşit kalabalık bir ailenin anne babası; Aile Şerefi 7,9 ile rafın yerli zirvesi.

Kemal Sunal’ın iki filmi de Eylül’de: Memduh Ün’ün 1 Eylül 1980 tarihli Devlet Kuşu ve Zeki Ökten’in 2 Eylül 1988 tarihli Düttürü Dünya’sı. Düttürü Dünya’da Kemal Sunal, geceleri bir gazinoda klarnet çalarak ailesini geçindirmeye çalışan Mehmet. Reha Erdem’in Beş Vakit’i 29 Eylül 2006, Kara Bela 18 Eylül 2015 tarihli; Kara Bela 6,2 ile rafın en düşük puanlısı.

Rafın en yüksek puanlısı 8,3 ile Japon animasyonu Pankreasını Yemek İstiyorum; adı tuhaf ama hikâyesi, ağır bir hastalıkla yaşayan bir kızın günlüğünü bulan bir gencin dostluğu. En çok oylanan film 10.885 oyla 1 Eylül 2021 tarihli Shang-Chi ve On Halka Efsanesi. Eylül, festival sonbaharının da ayı: Joe Wright’ın Aşk ve Gurur’u 16 Eylül 2005, Michael Radford’un Postacı’sı 22 Eylül 1994, Wim Wenders’in Arzunun Kanatları 23 Eylül 1987 tarihli.

Aynı ay iki animasyon da rafta: Satoşi Kon’un 14 Eylül 2002 tarihli Milenyum Aktrisi ve Claude Barras’nın 22 Eylül 2016 tarihli Kabakçığın Hayatı. Kabakçığın Hayatı 66 dakikayla rehberin en kısa filmi. Fransız gerilimi Kara Kutu da 8 Eylül 2021 tarihiyle Eylül rafında.

Ekim Filmleri

Ekim rafının en yüksek puanlı filmi Akira Kurosava’nın 9 Ekim 1952 tarihli Yaşamak’ı: 8,3. Ömrünün az kaldığını öğrenen bir memurun hayatına anlam katma çabasını anlatan film, rafın en eski filmi. Aynı gün, on üç yıl sonra, 9 Ekim 1965’te Metin Erksan’ın Sevmek Zamanı gösterime girmiş; bir ressamın bir kadının fotoğrafına âşık olduğu bu film rafın en eski yerli filmi.

Ekim, Disney ve Pixar için de bir sonbahar ayı. Güzel ve Çirkin 22 Ekim 1991, 6 Süper Kahraman 24 Ekim 2014, Coco 27 Ekim 2017 tarihli. Coco 8,2 ile rafın en yüksek puanlıları arasında; hikâyesi Meksika’nın Ölüler Günü’nde geçen film, Meksika’da bu bayramdan birkaç gün önce gösterime girmiş. En çok oylanan film ise 22.688 oyla 24 Ekim 2017 tarihli Thor: Ragnarok.

Asya’dan üç film var: Zhang Yimou’nun 10 Ekim 1991 tarihli Kırmızı Fenerin Yükselişi, Kore’den 6 Ekim 2022 tarihli 20th Century Girl ve BLACKPINK grubunun belgeseli BLACKPINK: Light Up the Sky. Yerli tarafta Atıf Yılmaz’ın Aaahh Belinda’sı, Uğur Yücel’in Benim Dünyam’ı, Ketche ile Can Ulkay’ın Müslüm’ü, Çağan Irmak’ın Unutursam Fısılda’sı ve 17 Ekim 2024 tarihli Mavi Mağara var. Mavi Mağara 7,0 ile rafın en düşük puanlısı; Ekim’in on dört filminin hepsi 7 ve üzerinde.

Kasım Filmleri

Kasım, rehberin en yüksek ortalamalı ayı: on dört filmin TMDB ortalaması 7,9 ve en düşük puan bile 7,3. Rafın zirvesinde Christopher Nolan’ın 4 Kasım 2014 tarihli Yıldızlararası’ı duruyor: 8,5 puan ve 41.675 oyla rehberin en çok oylanan filmi. Kasım, ödül sezonuna hazırlanan büyük dramların da ayı: Her Şeyin Teorisi 7 Kasım 2014, Asfaltın Kralları 13 Kasım 2019, Yeşil Rehber 16 Kasım 2018 tarihli.

Giuseppe Tornatore’nin Cennet Sineması 17 Kasım 1988 tarihiyle rafın en yüksek puanlı ikinci filmi: 8,4. Japonya’dan üç film var: İsao Takahata’nın Prenses Kaguya Masalı, Makoto Şinkay’ın Suzume’si ve Wim Wenders’in Tokyo’da çektiği Mükemmel Günler. Mükemmel Günler’de Koji Yakuşo, Tokyo’nun umumi tuvaletlerini temizleyen ve hayatından memnun Hirayama’yı oynuyor.

18 Kasım, iki ayrı kuşağın iki yerli klasiğinin tarihi: Atıf Yılmaz’ın 1977 yapımı Selvi Boylum Al Yazmalım’ı ve Çağan Irmak’ın 2005 yapımı Babam ve Oğlum’u. Babam ve Oğlum 410 oyla rafın en çok oylanan yerli filmi. Çağan Irmak’ın bir filmi daha Kasım’da: 25 Kasım 2011 tarihli Dedemin İnsanları. Ahmet Uluçay’ın Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak’ı 7,9 ile rafın yerli zirvesi; Cep Herkülü: Naim Süleymanoğlu ve Onur Ünlü’nün Sen Aydınlatırsın Geceyi’si de rafta. Sen Aydınlatırsın Geceyi 7,3 ile rafın en düşük puanlısı.

Aralık Filmleri

Aralık rafı yılbaşına doğru kalabalıklaşıyor: on dört filmin onu ayın 18’i ya da sonrasında çıkmış. 18 Aralık 1997 tarihli Titanik 27.977 oyla rafın en çok oylanan filmi; 25 Aralık 2020 tarihli Pixar filmi Soul, Tanrı ile Günah ve Cezaya ile birlikte 8,1 puanla en yüksek puanlısı. Noel’in ilk günü Soul’un yanında yerli bir film de gösterime girmiş: 25 Aralık 2015 tarihli Delibal.

Aralık, Hint sinemasında Amir Han’ın ayı. Rehberdeki üç Amir Han filmi de Aralık’ta çıkmış: yönetmenliğini de üstlendiği 20 Aralık 2007 tarihli Yerdeki Yıldızlar, 23 Aralık 2009 tarihli 3 Aptal ve 21 Aralık 2016 tarihli Dangal. Üç film de 7,9 ve üzerinde. Kore’den 20 Aralık 2017 tarihli Tanrı ile Günah ve Cezaya: İki Dünya, İtalya’dan 27 Aralık 1997 tarihli komedi Üç Adam ve Bir Bacak ve Satoşi Kon’un bir Noel arifesinde geçen Tokyo Tanrıları da rafta.

Yerli tarafta Nuri Bilge Ceylan’ın iki filmi var: 10 Aralık 1999 tarihli Mayıs Sıkıntısı ve 20 Aralık 2002 tarihli Uzak. Mayıs Sıkıntısı 6,9 ile rafın en düşük puanlısı. Özer Kızıltan’ın Takva’sı TMDB’de 1 Aralık 2006, Bizim İçin Şampiyon 7 Aralık 2018, İlksen Başarır’ın Başka Dilde Aşk’ı 18 Aralık 2009 tarihli. Bizim İçin Şampiyon 7,8 ile Aralık’ın yerli zirvesi.

Yerli sinemanın takvimi

Ay raflarını yan yana koyunca Türk sinemasının takvimi açıkça görünüyor. Rehberin elenmiş havuzunda 185 yerli film vardı ve bunların dağılımı aylara göre çok farklı: Ocak’ta 29, Şubat’ta 25, Kasım’da 25, Ekim’de ve Aralık’ta 23’er film, ama Haziran’da 4, Temmuz’da 3, Ağustos’ta 4. Üç yaz ayına havuzdaki yerli filmlerin yalnızca on biri düşüyor, yani yüzde 6’sı. Ekim’den Şubat’a uzanan beş ayda ise 125 yerli film var, yani yerli filmlerin üçte ikisinden fazlası.

Bu tablo Türkiye’deki sinema takviminin bilinen bir özelliğini yansıtıyor: yerli yapımcılar filmlerini çoğunlukla sonbahar ve kış aylarına yerleştiriyor, yaz ise Hollywood’un büyük filmlerine kalıyor. FilmsLab’ın yaz rafları bu yüzden yabancı filmlerle dolu: Temmuz’un on dört filminden on biri, Haziran’ın ve Ağustos’un onar filmi yabancı.

Cuma filmleri

Ayın günleri de bir hikâye anlatıyor. TMDB’de tam günü kayıtlı 51 yerli filmin 35’i bir Cuma günü gösterime girmiş: Türkiye’de yeni filmler haftaya Cuma günü başlıyor. Yabancı filmlerde de ülkelerin alışkanlıkları seçilebiliyor. Fransa’dan gelen on filmin dokuzunun tarihi bir Çarşamba, çünkü Fransa’da yeni filmler Çarşamba günü vizyona giriyor. Tam tarihli on dört Japon filminin dokuzu Cumartesi gününe denk geliyor; Japonya’da büyük filmler genellikle hafta sonunun ilk günü perdeye çıkıyor.

Afişlerdeki tarihlere bakarken bu yüzden bir ipucunu akılda tutmak yararlı: TMDB’deki tarih çoğu zaman filmin kendi ülkesindeki ilk gösterim günü. Bir Fransız filmi Türkiye’de birkaç ay sonra, bir Japon animasyonu bazen bir yıl sonra gösterime girmiş olabilir; rafların ayları filmin dünyaya ilk çıktığı ayı gösteriyor.

Ayın biri tarihleri

Rehberin 168 filminden yirmisi TMDB’de ayın ilk günüyle kayıtlı ve bunların on beşi yerli ya da yerli ortak yapım. Eski Yeşilçam filmlerinde bu çok sık görülüyor: Oh Olsun, Şark Bülbülü, Umudumuz Şaban, İnek Şaban, Doktor Civanım, Canım Kardeşim, Gülen Gözler, Gelin, Yoksul ve Devlet Kuşu hep bir ayın 1’inde başlıyor. Bu filmler için veritabanına çoğu zaman yalnızca ay ve yıl girilmiş; gün olarak ayın biri görünüyor.

FilmsLab bu tarihleri olduğu gibi gösteriyor, çünkü filmin rafını belirleyen ay bu kayıtlarda da var. Yine de bir afişin köşesinde «01 Ocak 1979» gibi bir tarih görürseniz, bunu kesin bir gün yerine «Ocak 1979’da» diye okumak daha doğru olur. Yabancı filmlerde ayın biri daha seyrek: Senin Adın, Shang-Chi ve On Halka Efsanesi, Gitmek mi, Kalmak mı?, Pankreasını Yemek İstiyorum ve Nostalji.

Animasyonun ayları

Rehberde 33 animasyon filmi var: on dördü Japon, on üçü Amerikan, dördü Çin, biri Fransız, biri Belçika ortak yapımı. Ay raflarına dağılımları ise yaza doğru yoğunlaşıyor: Ocak’ta ve Mart’ta birer, Mayıs’ta üç, Haziran’da beş, Temmuz’da yedi animasyon. Amerikan stüdyoları büyük aile filmlerini yaz tatilinin başladığı Mayıs sonu ile Haziran arasına, Japon stüdyoları ise Temmuz’a yerleştiriyor.

Disney ve Pixar’ın filmleri bu takvimin en net örneği. Kayıp Balık Nemo ve Yukarı Bak Mayıs’ın son günlerinde, Aslan Kral, VOL-İ, Ratatuy ve Luka Haziran’da çıkmış. Sonbahar ve kış da Disney’in ikinci sezonu: Güzel ve Çirkin, 6 Süper Kahraman ve Coco Ekim’de, Soul Noel günü. Zootropolis: Hayvanlar Şehri ise Şubat’ta.

Japon animasyonunda Temmuz’un altı filmi dışında da başka aylar var: Miyazaki’nin Komşum Totoro’su Nisan’da, Satoşi Kon’un Milenyum Aktrisi Eylül’de ve Tokyo Tanrıları Aralık’ta, Makoto Şinkay’ın Suzume’si ile İsao Takahata’nın Prenses Kaguya Masalı Kasım’da. Çin animasyonları ise dört ayrı aya yayılıyor: Ne Zha 2 Ocak’ta, Nezha: Tanrının Dönüşü Şubat’ta, Yeşil Yılan Temmuz’da, The Legend of Hei Ağustos’ta.

Bayramlar ve tatiller

Bazı tarihler, takvimdeki özel günlerle bağlantılı. Çin Yeni Yılı’nın ilk gününe denk gelen iki Çin filmi var: Ne Zha 2 ve Gezegenler Savaşı. Sevgililer Günü haftasında Şubat rafının dört romantik filmi gösterime girmiş. Aralık’ın son haftasında Pixar’ın Soul’u ile yerli romantik Delibal aynı gün, 25 Aralık’ta çıkmış; İtalyan komedisi Üç Adam ve Bir Bacak 27 Aralık’ta.

Hint sineması da bayram ve tatil haftalarını sever. Amir Han’ın üç filmi, Yerdeki Yıldızlar, 3 Aptal ve Dangal, Aralık’ın son on gününde gösterime girmiş; Selman Han’ın Sevginin Gücü ise Temmuz’un ortasında. Yerli tarafta 29 Ekim, Cumhuriyet Bayramı, Çağan Irmak’ın Unutursam Fısılda’sının tarihi; bayram gününde sinemaya gelen bir müzikli dram.

Yönetmenlerin takvimi

Bazı yönetmenlerin filmleri takvimde hep aynı mevsime düşüyor. Nuri Bilge Ceylan’ın rehberdeki beş filmi iki mevsime ayrılmış: Kış Uykusu ve Ahlat Ağacı Haziran’da, Kuru Otlar Üstüne Temmuz’da, Mayıs Sıkıntısı ve Uzak Aralık’ta. Haziran ve Temmuz tarihleri, filmlerin Mayıs’taki Cannes Film Festivali’nden hemen sonra Türkiye’de gösterime girmesinden geliyor.

Steven Spielberg’in dört filminin üçü yaz başında: Indiana Jones: Son Macera Mayıs’ta, E.T. ile Indiana Jones: Kutsal Hazine Avcıları Haziran’da. Dördüncüsü Başlat: Ready Player One Mart’ta. Christopher Nolan’ın iki filmi iki ayrı sezonda: Başlangıç Temmuz’da, Yıldızlararası Kasım’da. Peter Weir’in iki filmi ise ikisi de Haziran’ın ilk haftasında.

Yerli yönetmenlerin takvimi de ilginç. Ertem Eğilmez’in dört filmi Ocak, Mart ve Ağustos’a dağılıyor; Mart’ta iki filmi, Canım Kardeşim ile Gülen Gözler, aynı tarihi, ayın 1’ini taşıyor. Çağan Irmak’ın üç filmi sonbaharda: Unutursam Fısılda Ekim’de, Babam ve Oğlum ile Dedemin İnsanları Kasım’da. Ketche’nin üç filmi Mart, Mayıs ve Ekim’e yayılıyor; Zeki Ökten’in üç Kemal Sunal filmi Nisan, Ağustos ve Eylül’e. Kartal Tibet’in üç filmi ise kışın: iki Ocak, bir Şubat.

Japon yönetmenler arasında Mamoru Hosoda’nın iki filmi de Temmuz’da; Hayao Miyazaki’nin filmleri Nisan ve Temmuz’da, Makoto Şinkay’ınkiler Temmuz ve Kasım’da, Satoşi Kon’unkiler Eylül ve Aralık’ta. Akira Kurosava’nın iki filmi Ağustos ve Ekim’de, Wim Wenders’inkiler Eylül ve Kasım’da, Andrei Tarkovsky’nin üç filmi ise Mart’ta ve Mayıs’ta. Kemal Sunal’ın rehberdeki on filmi altı aya yayılıyor: Ocak’ta üç, Şubat’ta ve Eylül’de ikişer, Nisan’da, Haziran’da ve Ağustos’ta birer film.

Yılın iki yarısı

FilmsLab ayları iki gruba da topluyor: «İlk Yarı» Ocak’tan Haziran’a, «İkinci Yarı» Temmuz’dan Aralık’a. Her yarıda 84 film var. İlk yarının 34 filmi, ikinci yarının 31 filmi yerli. İlk yarının ortalaması 7,4, ikinci yarınınki 7,7; ikinci yarı, Temmuz’un Japon animasyonları ve Kasım’ın ödül sezonu dramlarıyla daha yüksek puanlı. Oylarda ise ilk yarı önde: 425.400 oya karşı 381.084 oy. Bunun büyük kısmını Haziran’ın Amerikan yaz filmleri getiriyor.

Ayların puanları ve oyları

On iki ayın ortalamaları şöyle: Ocak 7,1, Şubat 7,2, Mart 7,4, Nisan 7,3, Mayıs 7,4, Haziran 7,7, Temmuz 7,8, Ağustos 7,7, Eylül 7,5, Ekim 7,7, Kasım 7,9, Aralık 7,6. En yüksek ortalama Kasım’ın, en düşük ortalama Ocak’ın. Ocak rafının ortalamasını Kung-Fu Yoga, Attraction 1: Cazibe ve Yeşilçam’ın 1 Ocak tarihli komedileri aşağı çekiyor; Kasım’ın yüksek ortalamasını Yıldızlararası, Cennet Sineması, Yeşil Rehber ve Prenses Kaguya Masalı gibi filmler taşıyor.

Oylarda en kalabalık ay 135.657 oyla Haziran, onu 91.530 oyla Temmuz ve 87.820 oyla Kasım izliyor. En sakin ay 21.636 oyla Ocak, ardından 29.181 oyla Eylül. Bir ayın oylarını çoğu zaman bir iki büyük film belirliyor: Temmuz’un oylarının neredeyse yarısı tek başına Başlangıç’ın, Kasım’ınkilerin yarısına yakını Yıldızlararası’nın.

Puanlar arasındaki farklar küçük ama bir yön gösteriyor: yaz ve sonbahar rafları, kış raflarından biraz daha yüksek puanlı. Yine de her rafta 8 ve üzeri puan alan en az bir film var; Ocak’ta Metropolis ile Ne Zha 2, Şubat’ta Nezha: Tanrının Dönüşü, Mart’ta Canım Kardeşim ve Gülen Gözler. Hangi ayı açarsanız açın, o ayın raflarında yüksek puanlı bir film bulabilirsiniz.

On yıllar

Rehberin filmleri 1927’den 2025’e uzanıyor. En eski filmler sinemanın ses öncesi döneminden iki Avrupa klasiği: Fritz Lang’in 1927 yapımı Metropolis’i ve Dziga Vertov’un 1929 yapımı Kameralı Adam’ı. En yeni filmler 2025 yapımı Ne Zha 2 ile Başka Bir Sen. On yıllara göre dağılım şöyle: 1920’ler 2, 1950’ler 2, 1960’lar 3, 1970’ler 15, 1980’ler 18, 1990’lar 14, 2000’ler 24, 2010’lar 59, 2020’ler 31 film.

Yerli filmlerin on yılları da ilginç: 1960’lardan iki, 1970’lerden on iki, 1980’lerden yedi, 1990’lardan iki, 2000’lerden sekiz, 2010’lardan yirmi iki ve 2020’lerden on iki film. 1970’ler Yeşilçam’ın en güçlü dönemi olarak öne çıkıyor; 1990’lar ise yerli sinemanın zor yılları. Bu on yılın yalnızca iki yerli filmi var: Derviş Zaim’in Tabutta Rövaşata’sı ve Nuri Bilge Ceylan’ın Mayıs Sıkıntısı.

Ülkeler ve diller

FilmsLab’ın 168 filmi on dört ülkeden geliyor: 65 Türk, 43 Amerikan, 16 Japon, 10 Fransız, 7 Çin, 6 Sovyet, 4 İtalyan, 4 Alman, 4 Hint, 4 Kore, 2 İngiliz filmi ve Belçika, Rusya ile Kuzey Makedonya’dan birer film. Filmlerin özgün dilleri de on: Türkçe, İngilizce, Japonca, Fransızca, Rusça, Çince, Korece, İtalyanca, Hintçe ve Almanca.

Sovyet filmlerinin altısı rafların en ilginç köşelerinden: Tarkovsky’nin üç filmi, Vertov’un Kameralı Adam’ı, Kurosava’nın Dersu Uzala’sı ve Gaidai’nin Operasyon Y’si. Japon filmlerinin on dördü animasyon, ikisi canlı çekim: Kurosava’nın Yaşamak’ı ve Wim Wenders’in Mükemmel Günler’i. Fransız filmlerinin çoğu komedi ve müzikli dram; Kaldırım Serçesi, Koro, Salaklar Sofrası, OSS 117, İlk İsim ve Tayinim Çıktı bunlardan.

Aynı günün filmleri

Raflardaki filmler gün sırasıyla dizildiği için aynı takvim gününü paylaşan filmler yan yana düşüyor. Rehberde yirmi altı gün, birden fazla filmin doğum günü. Bazı eşleşmeler neredeyse bir hikâye gibi: 7 Eylül’de iki Yeşilçam aile filmi, 1975’in Bizim Aile’si ve 1976’nın Aile Şerefi; 18 Kasım’da iki ayrı kuşağın iki klasiği, 1977’nin Selvi Boylum Al Yazmalım’ı ve 2005’in Babam ve Oğlum’u. 9 Ekim ise Akira Kurosava’nın 1952 yapımı Yaşamak’ı ile Metin Erksan’ın 1965 yapımı Sevmek Zamanı’nı buluşturuyor.

Bazı günler ise şaşırtıcı komşuluklar yaratıyor. 10 Ocak’ta Fritz Lang’in 1927 yapımı Metropolis’i, Seren Yüce’nin 2010 yapımı Çoğunluk’u ve 2018’in Labirent: Son İsyan’ı aynı günü paylaşıyor. 15 Temmuz’da Christopher Nolan’ın Başlangıç’ı ile Ghibli’nin Yüreğinin Sesi yan yana. 25 Mayıs, Yılmaz Güney’in Umut’u ile Andrei Tarkovsky’nin İz Sürücü’sünün ortak tarihi; 9 Ağustos ise Kemal Sunal’ın Çöpçüler Kralı ile Emma Stone’un Duyguların Rengi’nin.

20 Aralık rehberin en kalabalık günlerinden biri: Nuri Bilge Ceylan’ın 2002 yapımı Uzak’ı, Amir Han’ın 2007 yapımı Yerdeki Yıldızlar’ı ve 2017’nin Kore filmi Tanrı ile Günah ve Cezaya: İki Dünya aynı gün doğmuş. 1 Eylül’de de üç film var: Kemal Sunal’ın Devlet Kuşu, Japon animasyonu Pankreasını Yemek İstiyorum ve Marvel’in Shang-Chi ve On Halka Efsanesi. Kendi doğum gününüzü raflarda ararsanız, belki sizinle aynı günü paylaşan bir film bulursunuz.

Dört mevsim

Ayları üçer üçer gruplayınca dört mevsimin her birine 42 film düşüyor. Kış (Aralık, Ocak, Şubat), İlkbahar (Mart, Nisan, Mayıs) ve Sonbahar (Eylül, Ekim, Kasım) on sekizer yerli film taşıyor; Yaz’da yalnızca on bir yerli film var. Puan ortalamaları Kış’ta 7,3, İlkbahar’da 7,4, Yaz’da ve Sonbahar’da 7,7.

Mevsimlerin karakteri türlerde de görünüyor. Yaz, animasyonun mevsimi: 42 yaz filminin on dördü animasyon ve yaz rafları toplam 271.956 oyla en kalabalık mevsim. Sonbahar dramın mevsimi: 42 filmin 33’ünde Dram türü var. Kış ve İlkbahar ise komedinin: ikisinde de yirmişer komedi var, Yaz’da on iki, Sonbahar’da on bir. Romantik filmler en çok Sonbahar’da ve Kış’ta: on üç ve on bir film.

Eski menüden yeni Vizyon Takvimi’ne

2018’deki FilmsLab’ın menüsü zaten bir takvim gibiydi: «2017 Filmleri», «2018 Filmleri» ve «Gelecek Filmler» düğmeleri, filmleri yıllarına ve vizyon sıralarına göre ayırıyordu. Gelecek Filmler’in altındaki «2017 Vizyona Girecekler» ve «2018 Vizyona Girecekler» listeleri, ziyaretçiye yakında perdeye çıkacak filmleri haber veriyordu. Afiş kartlarının altındaki parantezli tarihler de aynı bilgiyi taşıyordu: «(06 Temmuz 2018)» gibi.

Yeni FilmsLab bu yaklaşımı yılların yerine aylara taşıyor. Yıl bilgisi her afişin sol alt köşesinde duruyor, ama raflar yalnızca ay adlarıyla kurulmuş. Böylece eski sitenin yalnızca yeni filmleri gösteren takvimi, sinema tarihinin her döneminden filmleri aynı ayın altında toplayan bir takvime dönüşüyor.

Eski sitenin «Günün Filmi» kutusu da yeni sitede başka bir biçimde yaşıyor: bugünün ayını açtığınızda, o ay doğmuş filmlerin hepsi gün sırasıyla karşınıza çıkıyor. Bugünün tarihine en yakın afişe bakmak, kendi «günün filmi»nizi seçmenin en kolay yolu. Eski sitenin «Dil Seçenekleri» menüsü ise film sayfalarındaki özgün ad bilgisine ve Türkçe özetlere yerini bıraktı; filmlerin hangi dilde izlenebileceği, «İzle» düğmesinin açtığı JustWatch sayfasında görünüyor.

Yeşilçam ve yeni yerli sinema

Rehberin 65 yerli filminden yirmi biri 1990’dan önce, kırk ikisi 2000’den sonra çekilmiş; arada 1990’ların iki filmi duruyor. Yeşilçam filmleri aylara oldukça eşit dağılıyor: Ocak’ta ve Eylül’de dörder, Şubat’ta, Mart’ta, Nisan’da, Ağustos’ta ve Ekim’de ikişer, Mayıs’ta, Haziran’da ve Kasım’da birer film. Temmuz ile Aralık rafları ise yalnızca yeni yerli filmlerden oluşuyor: iki ayın yerli filmlerinin hepsi 1990’dan sonra çekilmiş.

Ocak rafının Yeşilçam filmleri neşeli komediler: Turist Ömer, Oh Olsun ve Kemal Sunal’ın iki filmi. Eylül’ün dört Yeşilçam filmi ise aile hikâyeleri ve mahalle komedileri: Bizim Aile, Aile Şerefi, Devlet Kuşu ve Düttürü Dünya. Aralık’ın yerli filmleri ise yeni Türk sinemasının farklı yüzlerini gösteriyor: Nuri Bilge Ceylan’ın iki filmi, Özer Kızıltan’ın Takva’sı, İlksen Başarır’ın Başka Dilde Aşk’ı, at yarışlarının dünyasında geçen Bizim İçin Şampiyon ve romantik Delibal.

Yeni yerli filmlerin en çok oylananları da rafların farklı aylarına dağılmış: Haziran’da Kış Uykusu, Kasım’da Babam ve Oğlum, Ocak’ta Babamın Kemanı, Şubat’ta Aşk Taktikleri, Haziran’da yine Ahlat Ağacı. Yerli filmlerin en yüksek puanlısı ise eski bir film: Mart rafının başındaki Canım Kardeşim, 8,3 puanla.

Türler

FilmsLab’ın en kalabalık türü dram: 168 filmin 103’ünde Dram türü var. Onu 63 filmle Komedi, 39 filmle Romantik, 35 filmle Macera ve 33 filmle Animasyon izliyor. Aile türünde 30, Aksiyon’da 28, Fantastik’te 25, Bilim-Kurgu’da 20, Müzik’te 11 film var; dört belgesel de rafların arasında. Yaş sınırına göre elenen bir havuz olduğu için Gerilim yalnızca altı, Suç yalnızca iki filmde görünüyor.

Türler de aylara göre değişiyor. Romantik filmler Şubat’ta yoğunlaşıyor, animasyonlar Haziran ve Temmuz’da, ağır dramlar Kasım ve Aralık’ta. Mart ve Nisan ise Avrupa’nın ayları: Tarkovsky, Herzog, Barratier ve üç Fransız komedisi bu iki rafta.

Süreler

Yerli filmlerin ortanca süresi 100, yabancı filmlerin 114 dakika. En kısa film 66 dakikayla Claude Barras’nın Kabakçığın Hayatı, ardından 68 dakikayla Kameralı Adam. En uzun film 197 dakikayla Kuru Otlar Üstüne; dört en uzun filmin üçü Nuri Bilge Ceylan’ın: Kuru Otlar Üstüne, 196 dakikalık Kış Uykusu ve 188 dakikalık Ahlat Ağacı. Aralarına 194 dakikayla Titanik giriyor. Rehberin bütün filmleri art arda izlense 18.991 dakika, yani 316 saatten fazla, on üç günden uzun bir maraton eder.

Ailece izlemek için

Rafların çoğu bütün aileye uygun filmlerle dolu, ama özellikle çocuklarla izlemek isteyenler için bazı aylar öne çıkıyor. Haziran rafında Aslan Kral, VOL-İ, Ratatuy ve Luka; Temmuz rafında Küçük Cadı Kiki ve Kurt Çocuklar Ame ve Yuki; Ekim rafında Güzel ve Çirkin, 6 Süper Kahraman ve Coco. Mayıs’ın son haftasında Yukarı Bak ile Kayıp Balık Nemo, Nisan’da Komşum Totoro ve Süper Mario Kardeşler Filmi var.

Yerli taraftan aile filmleri Eylül’de toplanıyor: Bizim Aile ve Aile Şerefi, ikisi de Münir Özkul ile Adile Naşit’in anne baba olduğu Yeşilçam filmleri. Mart’taki Gülen Gözler ve Kasım’daki Dedemin İnsanları da üç kuşağın bir arada izleyebileceği filmler.

Her aydan bir film

Bir aya nereden başlamalı? Her ay için tek bir film önerelim: Ocak için Metropolis, Şubat için Bugün Aslında Dündü, Mart için Canım Kardeşim, Nisan için Komşum Totoro, Mayıs için Yukarı Bak, Haziran için Ölü Ozanlar Derneği.

Temmuz için Senin Adın, Ağustos için The Legend of Hei, Eylül için Aile Şerefi, Ekim için Yaşamak, Kasım için Yıldızlararası, Aralık için 3 Aptal. Bu on iki filmin çoğu, kendi ayının en yüksek puanlı filmi ya da o ayın en sevilen yerli filmi.

Rehberi kullanmanın üç yolu

FilmsLab’ı üç ayrı şekilde gezebilirsiniz. Birincisi, içinde bulunduğunuz ayın rafını açmak: Ekim’deyseniz Ekim filmlerine, Aralık’taysanız Aralık filmlerine bakın ve o ay doğmuş bir filmi izleyin. İkincisi, bir doğum günü oyunu: kendi doğum gününüze en yakın tarihli filmi bulun; rafların içinde filmler gün sırasıyla dizildiği için bu birkaç saniye sürüyor.

Üçüncüsü, bir yılı film film dolaşmak: Ocak’tan Aralık’a her ay bir film seçerek bir yıllık bir sinema takvimi kurabilirsiniz. Hangisini seçerseniz seçin, her filmin sayfasında Türkçe özet, oyuncu listesi ve «İzle» düğmesi sizi bekliyor.

FilmsLab rakamlarla

FilmsLab’da on iki ay rafında 168 film var: 65 yerli, 103 yabancı. «İlk Yarı» ve «İkinci Yarı» gruplarında 84’er film duruyor. Filmler 1927’den 2025’e uzanıyor ve TMDB’de toplam 806.484 oy almış; yerli filmlerin oyları 6.963, yabancı filmlerin oyları 799.521. Bütün filmlerin ortalama puanı 7,5; yerli filmlerin ortalaması 7,1, yabancı filmlerin 7,8.

Her ay rafında on dört film var. Dokuz ayda altı yerli film yer alıyor; Haziran’da ve Ağustos’ta dört, Temmuz’da üç. Rafların en kalabalık ülkesi her ay Türkiye ya da Amerika Birleşik Devletleri; yalnızca Temmuz’da Japonya, altı filmle, iki ülkenin de önüne geçiyor.

Rekorlar

En yüksek puan 8,5: Christopher Nolan’ın Yıldızlararası’sı ile Makoto Şinkay’ın Senin Adın’ı bu puanı paylaşıyor. En yüksek puanlı yerli film 8,3 ile Canım Kardeşim. En düşük puan 5,9; Kung-Fu Yoga, Geçen Yaz ve Sağ Salim bu puanı taşıyor. En çok oylanan film 41.675 oyla Yıldızlararası, en çok oylanan yerli film 652 oyla Kış Uykusu, en az oylanan film 40 oyla O... Çocukları.

En uzun film 197 dakikayla Kuru Otlar Üstüne, en kısa film 66 dakikayla Kabakçığın Hayatı. En eski film 1927 yapımı Metropolis, en yeni film 7 Mart 2025 tarihli Başka Bir Sen. En yüksek ortalamalı ay 7,9 ile Kasım, en düşük ortalamalı ay 7,1 ile Ocak; en çok oylanan ay 135.657 oyla Haziran, en az oylanan ay 21.636 oyla Ocak. Rehberde en çok filmi olan yönetmen beş filmle Nuri Bilge Ceylan.

FilmsLab’ın görünümü

Yeni FilmsLab’ın renkleri, eski sitenin arşivde saklanan Keremiya 5 stil dosyasından ve sayfanın kendi renk ayarlarından ölçüldü. Sayfanın zemini koyu bir lacivert-gri, #232530; metinler açık gri, #cccccc. Başlığın altındaki menü çubuğu, eski temadaki gibi koyu griden mor-laciverde inen bir geçiş taşıyor; bağlantılar küçük, kalın ve büyük harfli. Seçili bağlantının altında, eski sitenin kendi seçtiği mavi renkte, #3399ff, ince bir çizgi var; üzerine gelinen bağlantı açık maviye dönüp mavi bir ışıltıyla çevreleniyor.

Raf başlıkları eski sitenin bölüm başlıkları gibi: koyu bir alt çizginin üstünde, yalnızca başlık yazısının altında uzanan mavi bir çizgi. Afişler yuvarlak köşeli ve hafif gölgeli; üzerine gelindiğinde kartın arkası koyulaşıyor. Afişin sol üst köşesinde, eski sitenin vizyon tarihlerinde ve IMDb yıldızlarında kullandığı sarı renkte, #edc52c, filmin gösterim tarihi; sağ alt köşede yine sarıyla TMDB puanı yazıyor.

Sağdaki «Aylar» kutusu eski kenar çubuğunun «Kategoriler» kutusundan: biraz daha açık bir panel, #2a2d3a, içinde iki sütunlu koyu düğmeler ve her düğmenin sağında sarı bir film sayısı. Alt bilgi eski temanın mor-lacivert renginde, #2e2f41. Logo yeni bir çizim: mavi bir laboratuvar şişesi, içinde sarı ve beyaz kabarcıklar, yanında beyaz «Films» ve mavi «Lab»; eski sitenin kendine verdiği «Film İzleme Laboratuvarı» unvanına bir selam.

FilmsLab nasıl kullanılır

Ana sayfada on iki ay rafı Ocak’tan Aralık’a sıralanıyor. Sağdaki «Aylar» kutusundan istediğiniz aya atlayabilirsiniz; telefonda bu kutu rafların üstüne geçiyor. Her raf başlığındaki «Tümü» düğmesi, o ayın filmlerini tek bir sayfada topluyor.

Üst menüde dört bağlantı ve Listem var: «Aylar» bütün ay raflarının listesini, «İlk Yarı» Ocak’tan Haziran’a 84 filmi, «İkinci Yarı» Temmuz’dan Aralık’a 84 filmi, «Tüm Filmler» ise 168 filmin hepsini açıyor. «Yerli Filmler» ve «Yabancı Filmler» listeleri de koleksiyonlar sayfasında. Telefonda menü, başlığın sağındaki düğmeyle açılıyor.

Bir afişe tıklayınca filmin kendi sayfası açılıyor. Sayfanın üst kısmında Türkçe ad ve hemen altında özgün ad, ardından yapım yılı, dakika cinsinden süre ve türler sıralanıyor; altında Türkçe özet, yönetmen ve oyuncu listesi geliyor. TMDB puanı sayfanın başında, afişin yanında duruyor. «İzle» düğmesine bastığınızda JustWatch, seçtiğiniz ülkede filmi abonelikle sunan, kiralayan ya da satan servisleri listeliyor.

Arama kutusu film adlarını, özgün adları, oyuncuları ve yönetmenleri birlikte tarıyor: «Interstellar» yazınca Yıldızlararası, «Miyazaki» yazınca Miyazaki’nin filmleri, «Türkan Şoray» yazınca Selvi Boylum Al Yazmalım çıkıyor. Bir filmi sonraya bırakmak için «+ Listeme ekle» düğmesine basın; «Listem» bu tarayıcıda saklanıyor.

FilmsLab yardım sayfaları: FilmsLab’a nereden başlanır, Aylar nasıl ayrıldı, Rakamlarla FilmsLab, İlk Yarı, İkinci Yarı, Vizyon tarihleri, Yerli filmlerin takvimi, Animasyonun ayları, Yönetmenlerin takvimi, FilmsLab’ın görünümü, Arama ipuçları, Listem ve Veriler nereden geliyor. Film adları, özetler, tarihler, yıllar, süreler, türler, yönetmenler, oyuncular, puanlar, oy sayıları ve afişler TMDB’den; izleme seçenekleri JustWatch’tan geliyor.

Sık sorulan sorular

Son söz

2018’de FilmsLab’ın afişlerinin altında parantez içinde küçük tarihler vardı: filmin vizyona girdiği gün. Yeni FilmsLab o küçük tarihleri büyütüp bir takvime dönüştürüyor. Her ayın rafı, o ay perdeye çıkmış filmlerin bir seçkisi; yıllar karışık, ama mevsim aynı.

Bu takvimde sinemanın alışkanlıkları da görünüyor. Yaz Hollywood’un ve Japon animasyonunun, kış ve sonbahar Türk sinemasının mevsimi; Şubat aşkın, Aralık bayramların ayı. Türkiye’de filmler Cuma, Fransa’da Çarşamba, Japonya’da Cumartesi başlıyor. Bir rafın içindeki tarihler, perdenin arkasındaki bu küçük düzeni anlatıyor.

Bir akşam ne izleyeceğinizi düşünürken takvime bakın. İçinde bulunduğunuz ayın rafını açın, belki de bugünün tarihinde doğmuş bir film bulun. 1927’nin Metropolis’inden 2025’in Ne Zha 2’sine, her ayın rafında bir sonraki akşam için bir film sizi bekliyor.

Sorular